Hotline: 0913.842.499 | Liên hệ quảng cáo: 0963.53.88.39 | Email: tapchitrian@gmail.com

Chiến trường xưa

Kỷ niệm về trận đánh cuối cùng trên cương vị Trung đoàn trưởng

Cập nhật lúc 10:34 21/01/2019

Tác giả Đại tá Vũ Đình Nhị, nguyên Sư đoàn trưởng Sư đoàn 309, nguyên Trung đoàn trưởng Trung đoàn 250.... Trên ba mươi năm đã trôi qua, trong tâm khảm tôi luôn hiện lên một kỉ niệm đó là trận đánh của mình trên cương vị là Trung đoàn trưởng Trung đoàn 250 trong chiến dịch K845 (CZ84 - 85).

Ảnh minh họa

Sau một tháng chuẩn bị chiến trường, ngày 01 tháng 01 năm 1985, Trung đoàn nhận nhiệm vụ phối hợp cùng đơn vị bạn đánh cắt hành lang, tìm diệt căn cứ lõm, mở rộng địa bàn, giữ vững các mục tiêu, tạo bàn đạp cho Sư đoàn và đơn vị bạn mở đợt tiến công vào sào huyệt cuối cùng Sư đoàn 320 của Pôn Pốt tại Sơ Đa, tiến vào hành dinh 3 phái của chúng tại Cao Mê Lai. Ngày 09 tháng 01, Trung đoàn xuất phát tại Bua, hậu cứ của Trung đoàn tại Lô-vi-a, bộ phận hậu cần tiếp tế cho phía trước do Trung đoàn phó Mai Thế Kỷ chỉ huy.
Lực lượng trinh sát luồn sâu đặt đài quan sát và nắm địch đã xuất phát trước. Sau khi hạ mệnh lệnh hành quân, Tiểu đoàn bộ binh 1 do Tiểu đoàn trưởng Đào Bê chỉ huy phát triển; sau đó đến khối trung đoàn bộ và các đơn vị trực thuộc; Tiểu đoàn bộ binh 3 do Nguyễn Văn Thành, Tiểu đoàn trưởng chỉ huy phát triển sau khối trực thuộc. Tiểu đoàn bộ binh 2 do Lê Đình Giáo, Tiểu đoàn trưởng chỉ huy phát triển bên cánh trái, cách Trung đoàn 3 ki-lô-mét hướng về điểm cao 563. Trên vai chiến sĩ mang theo 15 ngày lương thực, vũ khí, đạn, len lỏi giữa cánh rừng đầy gai chằng chịt, vất vả nhất là những chiến sĩ, những đơn vị mang vác hỏa lực. Cuộc hành quân xuyên rừng, luồn lách, trèo đèo, lội suối, ngày hành quân, đêm tạm dừng. Sau 3 ngày, trinh sát phát hiện đường hành lang vận chuyển của địch từ biên giới vào nội địa, nhiều đường mòn ngang dọc, chứng tỏ địch đang gấp rút chuẩn bị di tản.
Gần đến cao điểm 308, càng thấy rõ hành lang địch thường xuyên đi lại từ biên giới vào, trinh sát phát hiện một toán địch đang tạm dừng chân tại điểm cao 308. Trung đoàn ra lệnh cho Tiểu đoàn bộ binh 1 tổ chức 2 đại đội bí mật tiếp cận trong đêm nhằm tiêu diệt địch trước 5 giờ sáng, lực lượng còn lại của Tiểu đoàn bộ binh 1 phục chặn đường hành lang, sẵn sàng đánh địch từ biên giới vào, trong nội địa ra. Các lực lượng còn lại giữ bí mật. Đúng 5 giờ sáng, Tiểu đoàn bộ binh 1 dùng hỏa lực đi cùng tập kích bất ngờ, địch không kịp phản ứng, phải bỏ chạy. Ta diệt tại chỗ 5 tên, thu 2 súng B40 và đạn hỏa lực, làm bị thương nhiều tên khác. Lùng sục xung quan phát hiện nhiều đạn hỏa lực ĐKZ, cối 100, mìn các loại. Trung đoàn xác định đây là lực lượng vận tải của địch đang vận chuyển vũ khí vào nội địa. Trung đoàn biểu dương Tiểu đoàn bộ binh 1 và bộ phận trinh sát đã hoàn thành tốt nhiệm vụ trong những ngày đầu xuất quân. Trận chiến đấu diễn ra vào lúc 06 giờ sáng ngày 12 tháng 01.
Vào lúc 9 giờ sáng ngày 12 tháng 01, đơn vị tiếp tục bám theo đường hành lang ra biên giới, từng đoạn đã phát hiện địch bố trí mìn các loại, cưa cây đổ làm chướng ngại vật, buộc ta phải cắt mở đường mới. Đến 12 giờ trinh sát báo về, trên đường hành lang có 2 căn cứ lõm, địch đã rút chạy và thả thuốc độc vào hố nước ta không dùng được. Dấu vết địch đi về hướng điểm cao 299, điểm cao 352, điểm cao 316, điểm cao 324, khu vực này chủ yếu địch cài mìn từng bãi, cưa cây đổ, đề phòng ta chiếm giữ chúng chuẩn bị sẳn tọa độ, khi phát hiện ta tiếp cận ngay lập tức chúng dùng hỏa lực tập kích, ngăn chặn ta phát triển. Sau một ngày chiến đấu, Trung đoàn tạm dừng chân ở điểm cao 299 điều chỉnh lực lượng, triển khai đội hình. Cán bộ các cấp động viên chiến sĩ tuyệt đối giữ bí mật, khắc phục khó khăn, bổ sung nguồn nước bằng cách đào sâu trong lòng đất chắt từng li nước đổ vào bi đông, hoặc tìm một loại cây thân mềm có nước chặt từng đoạn dốc ngược lên cho nước chảy ra để uống. Giữa cánh rừng mùa khô bạt ngàn chỉ có cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 250 đối đầu với gian khổ đầy nghiệt ngã. Sau một đêm dừng chân, ngày hôm sau Trung đoàn phát triển về điểm cao 497, núi đá vách đứng gặp rất nhiều khó khăn trong hành quân, nhưng giữ được yếu tố bí mật.
Ngày 25 tháng 01, Tiểu đoàn bộ binh 3 phát hiện một tốp địch bám theo đường mòn của ta. Ta bí mật phục kích, nổ súng diệt gọn 4 tên thu một súng B40, hai súng tiểu liên AK và 12 viên đạn hỏa lực. Hướng Tiểu đoàn bộ binh 2, Tiểu đoàn trưởng Lê Đình Giáo chỉ huy đơn vị hành quân đến sườn đông điểm cao 563, điểm cao 367, điểm cao 527, điểm cao 485 sát vị trí chỉ huy Trung đoàn 909, Trung đoàn 905, thuộc Sư đoàn 320 của Pôn Pốt nhưng vẫn giữ được bí mật. Trung đoàn tạm dừng để triển khai công sự trận địa thì bị địch phát hiện và dùng hỏa lực DKZ, 12 ly 7, cối 100, cụm pháo xe từ sâu trong đất Thái Lan đánh vào đội hình Trung đoàn. Do núi đá, đất cứng, không đào được công sự để ẩn nấp, chủ yếu dựa vào vật cứng che đỡ nên thương vong 11 đồng chí. Trung đoàn nhanh chóng ra lệnh cho Tiểu đoàn bộ binh 1 và khối trung đoàn bộ di chuyển về sườn Tây của cao điểm 497 tránh sát thương, cũng cố công sự trận địa, đây là phương án được xử trí một cách hoàn hảo để bảo toàn lực lượng được bộ đội tin tưởng và giữ vững niềm tin vào người chỉ huy.
Trong ngày 27, ngày 28 tháng 01, lực lượng địch bên đất Thái Lan, các Trung đoàn 909, Trung đoàn 905 thuộc Sư đoàn 320 của địch tại điểm cao 527, điểm cao 485 đã dùng hỏa lực cối 106,7 ly, ĐKZ, hỏa tiễn H12 bắn dồn dập xuống điểm cao 352, điểm cao 316, điểm cao 324 mà chúng cho rằng ta đang chiếm giữ. Hướng Tiểu đoàn bộ binh 2 vẫn giữ bí mật hành quân phát triển tiếp cận điểm cao 563 nhưng gặp chướng ngại vật, địch rãi mìn xen lẫn cắt cây rừng đổ để ngăn chặn ta nên đơn vị phát triển chậm. Trung đoàn tổ chức trinh sát cùng đội ngũ cán bộ chỉ huy cơ quan bám nắm mục tiêu trong 5 ngày. Xác định được các hàng rào, nắm chắc từng trận địa hỏa lực, đường tuần tra, các bãi mìn, cụm điểm tựa 527 và Yên Ngựa, Sở chỉ huy Trung đoàn 909, Trung đoàn 905 nằm sát biên giới Thái, có khoảng 300 nhà mái tôn. Phương án tác chiến được bổ sung, Trung đoàn giao nhiệm vụ trực tiếp cho hỏa lực ĐKZ, Cối 100, 12 ly 7, Tiểu đoàn bộ binh 1, Tiểu đoàn bộ binh 2.
Để chuẩn bị cho trận chiến đấu thắng lợi, trong lúc cán bộ chỉ huy đi trinh sát, tại vị trí đứng chân, bộ đội nhanh chóng làm công tác chuẩn bị, bổ sung đạn, nước uống. Lực lượng phía sau của Trung đoàn và lực lượng vận tải bộ của Sư đoàn gùi đạn, lương thực, thực phẩm bảo đảm cho đơn vị và chuyển thương binh về các trạm phẩu thuật. Cán bộ Trung đoàn cùng cơ quan, tiểu đoàn xuống động viên bộ đội làm công tác chuẩn bị. Hình ảnh cán bộ, chiến sĩ hòa chung là một; tóc rậm, râu dài cùng ba lô súng đạn, áo sờn vai, giày rách chỉ đã hơn một tháng trong rừng đầy gian khổ, thiếu thốn và vất vả đã dâng lên trong tôi một niềm tin, một tình cảm vô cùng sâu đậm. Vượt qua mọi hiểm nguy, dưới chân điểm cao 485, Nguyễn Văn Giai, Trung đoàn phó; Nguyễn Gia Đống, Tham mưu trưởng; Đào Bê, Tiểu đoàn trưởng, Tiểu đoàn bộ binh 1; Nguyễn Văn Thành, Tiểu đoàn trưởng, Tiểu đoàn bộ binh 2; Hoàng Văn Chiến, Trợ lý cán bộ… và nhiều đồng chí khác đã thề quyết tâm đoàn kết, hiệp đồng giành thắng lợi. Phạm Hồng Thịnh, Phạm Văn Ước, các cơ quan trung đoàn, anh em chiến sĩ gọi Trung đoàn trưởng Vũ Đình Nhị (Nhi Vudinh) với cái tên thật thân mật “Vua mèo điểm cao 527”. Quên hết mệt mỏi, tôi thật ngỡ ngàng trước tình cảm và niềm tin mà cán bộ, chiến sĩ dành cho mình. Những cái bắt tay ấm tình đồng đội lan tỏa cả trung đoàn thể hiện ý chí quyết tâm, trên dưới một lòng quyết tâm chiến thắng trận đánh cuối cùng ở điểm cao 527. Chỉ còn một ngày nữa cả Trung đoàn bước vào trận đánh.
06 giờ ngày 01 tháng 02 năm 1985, Sư đoàn dùng pháo 130 ly, 105 ly bắn chế áp trận địa pháo của địch ở điểm cao 255, bắn phá Sở chỉ huy Trung đoàn 909, Trung đoàn 905, điểm cao 527, điểm cao 485; Trung đoàn sử dụng cối 100, ĐKZ75 ngắm bắn trực tiếp vào 2 trận địa ĐKZ của địch ở sườn cao điểm 527 và điểm cao Yên Ngựa, phá hủy các trận địa hỏa lực khiến địch tháo chạy. Lực lượng Tiểu đoàn bộ binh 1 nhanh chóng phát triển đánh chiếm điểm cao Yên Ngựa, diệt 5 tên, thu 2 khẩu ĐKZ và nhiều đạn hỏa lực. Đại đội ĐKZ75 của Trung đoàn nhanh chóng cơ động lên cao điểm 527 dùng hỏa lực khống chế địch đang rút chạy về hướng Sơ Đa.
Trên hướng Tiểu đoàn bộ binh 3, Đại đội súng máy 12ly7 trực tiếp chi viện cho bộ binh đánh chiếm điểm cao 485. Địch bỏ chạy về điểm cao 255 dùng hỏa lực ngăn chặn, đơn vị phải dừng lại để cũng cố trận địa đợi thời cơ phát triển. Hướng Tiểu đoàn bộ binh 2, Tiểu đoàn trưởng Lê Đình Giáo chỉ huy bộ đội khắc phục mìn, vật cản, mở đường đánh chiếm đồi không tên. Các hướng phối hợp, TRung đoàn bộ binh 812, Trung đoàn bộ binh 96 bị pháo định bắn chặn không phát triển được, Trung đoàn bộ binh 96 phải vòng qua Thái Lan để tránh hỏa lực địch. Suốt đêm không ngủ, trận chiến đấu trải qua một ngày vô cùng ác liệt, địch, ta giành nhau từng mỏm đồi; những tiếng nổ đinh tai, nhức óc do các loại hỏa lực của hai bên làm cho cả một khu vực rừng bị xáo trộn, cây cối, đất đá ngổn ngang. Sau 12 giờ đêm mọi vật yên tĩnh lạ thường, chỉ có tiếng đồng đội bò đi bò lại, xì xào động viên, nhắc nhở nhau tranh thủ nghỉ ngơi sau trận đánh để lấy sức cho trận đánh ngày mai, trận cuối cùng ta sẽ chiến thắng.
Đúng 05 giờ 30 phút ngày 02 tháng 02, được pháo binh của Sư đoàn chi viện, Trung đoàn dùng cối 100, ĐKZ75, 12 ly 7 chi viện trực tiếp cho Tiểu đoàn bộ binh 1, Tiểu đoàn bộ binh 2 phát triển đánh xuống Sở chỉ huy Trung đoàn 909, Trung đoàn 905 và khu 300 nhà tôn. Địch tháo chạy dọc theo biên giới về hướng Sơ Đa, nơi Sư đoàn 320 của Pôn Pốt đang dùng hỏa lực đánh trả. Tiểu đoàn bộ binh 1, Tiểu đoàn bộ binh 2 vừa nổ súng, vừa khắc phục mìn và các vật cản khác phát triển đánh chiếm Sở chỉ huy Trung đoàn 909, Trung đoàn 905 của địch. Bộ đội tận dụng lợi thế từ sườn núi đánh xuống càng tăng thêm sức mạnh tiến công địch. Với cách đánh nhanh, táo bạo thọc sâu, Tiểu đoàn bộ binh 1, tiểu đoàn bộ binh 2 liên tục nắm thế chủ động tiến công, dùng hỏa lực lần lượt chiếm từng ngôi nhà, bám theo đường mòn truy kích địch đến tận biên giới Campuchia - Thái Lan.
Đến 14 giờ cùng ngày, Tiểu đoàn bộ binh 2 bắt được liên lạc với Tiểu đoàn bộ binh 1 và Trung đoàn bộ binh 96. Ta làm chủ hoàn toàn cụm điểm cao 527, điểm cao 485, điểm cao 563; đơn vị diệt 22 tên, thu 2 khẩu cối 100, 2 khẩu ĐKZ75, 2 khẩu 12 ly 7 và chiến lợi phẩm chủ yếu là đạn, mìn; Trung đoàn hi sinh và bị thương 17 đồng chí. Kết thúc trận đánh: Tiểu đoàn bộ binh 1 chốt ở điểm cao 544, kiểm soát Sở chỉ huy Trung đoàn 909 và Trung đoàn 905 của địch. Tiểu đoàn bộ binh 3 chốt ở điểm cao 255, kiểm soát khu vực Sô Đa. Tiểu đoàn bộ binh 2 chốt ở điểm cao 527, điểm cao 563. Khối các đại đội trực thuộc và Trung đoàn bộ ở điểm cao 497. Toàn đơn vị cũng cố lực lượng chuẩn bị nhận nhiệm vụ tiếp theo. Sau gần hai tháng hành quân xuyên rừng, vượt đèo, lội suối, mở đường tìm địch để đánh mới thấy được những khó khăn, gian khổ không lường trước được. Gần hai tháng không tắm giặt, nằm rừng, gối lá cây không ai tưởng tượng được sự thiếu thốn khắc nghiệt đến vậy. Nhưng cán bộ, chiến sĩ của Trung đoàn đều chung một ý chí, đồng cam cộng khổ, chia nhau từng hớp nước, từng điếu thuốc rê, đoàn kết giúp đỡ nhau vượt qua ác liệt và chiến thắng.
Sau Chiến dịch K845 (CZ 84 - 85), Trung đoàn được giao nhiệm vụ đứng chân tại cụm điểm cao 527. Những công việc xây dựng, cũng cố nơi ăn ở cho bộ đội sau khi giành thắng lợi vô cùng bộn bề, gian khổ không kém phần chiến đấu. Đơn vị có nhiều việc phải làm, khắc phục hậu quả trận đánh. Vết thương của bộ đội chưa lành, xuất hiện nhiều bệnh tật, nhất là sốt rét; quân số của Trung đoàn thiếu vắng nhiều. Phía trước đơn vị bạn còn chiến đấu. Một thời gian đơn vị ổn định nơi ăn, ở. Nhiệm vụ chiến đấu giúp Sư đoàn 6 của Bạn đứng vững trên biên giới Campuchia - Thái Lan được cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 250 tận tình giúp đỡ, không quản hi sinh, gian khổ. Một kỉ niệm đáng nhớ trong đời đó là cái tên vua mèo 527 được đồng đội thương yêu, kính trọng đặt cho và cái tên đó nó truyền dài theo chiến dịch. Đó là một kỉ niệm không bao giờ quên trong đời người lính chiến đấu của tôi, Trung đoàn trưởng, Trung đoàn 250 anh hùng.
Năm 1989 kết thúc chiến tranh, đất nước Chùa Tháp đã hồi sinh, Quân tình nguyện Việt Nam hoàn thành nghĩa vụ quốc tế trở về nước sau 10 năm chiến đấu. Sự hi sinh anh dũng của cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn nói chung, Trung đoàn 250 nói riêng là những hình ảnh cao thượng của người chiến sĩ cách mạng. Những tổn thất mất mát, những anh hùng, liệt sĩ; những thương binh, bệnh binh còn mang trên mình những vết thương, bệnh tật do chiến tranh mang lại không thể nào quên. Các đồng đội đã để lại một phần máu xương của mình trên đất Bạn, có người đã ra đi vĩnh viễn không bao giờ gặp lại… những hình ảnh đó luôn khắc sau trong lòng cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn 309 anh hùng và trong tôi, Trung đoàn trưởng, Trung đoàn bộ binh 250-Vua mèo 527./.

Đoàn Bắc Sơn
 

Chia sẻ:

Bình chọn: (0 Lượt bình chọn)

Ý kiến bạn đọc (0)

Các tin khác

Danh sách liệt sĩ đã quy tập

  Tên chiến sĩ Quê quán
1 Nguyễn Xương Thái Bình
2 Nguyễn Văn Tuy Thái Bình
3 Phạm Văn Tuấn Thái Bình
4 Vũ Văn Tiến Thái Bình
5 Tèo Thái Bình