Hotline: 0913.842.499 | Liên hệ quảng cáo: 0945.789.363 | Email: tapchitrian@gmail.com

Nhịp cầu bạn đọc

Nguyễn Công Trứ - Vị quan công thần tài giỏi trong công cuộc chiêu dân khẩn hoang

Cập nhật lúc 08:57 29/12/2018

Uy Viễn tướng công Nguyễn Công Trứ không chỉ là một vị quan công thần tài giỏi, bản lĩnh, nhà chính trị, kinh tế, quân sự, nhà thơ lỗi lạc mà còn giàu lòng nhân đức, luôn chăm lo đời sống cho nhân dân. Có nhiều đóng góp to lớn cho quê hương, đất nước trong giai đoạn đầu thế kỷ XIX . Đặc biệt, công cuộc chiêu dân, khẩn hoang lập ra hai huyện (nay là Tiền Hải – Thái Bình và Kim Sơn – Ninh Bình).

 

Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ (1778 - 1858), quê ở làng Uy Viễn nay là xã Xuân Giang, huyện Nghi Xuân (Hà Tĩnh). Vùng đất “địa linh nhân kiệt” là cái nôi nuôi dưỡng danh nhân kiệt xuất văn võ song toàn, có nhiều đóng góp to lớn cho quê hương, đất nước.

Có thể nói, cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Công Trứ đã nếm trải nhiều thăng trầm, vinh nhục, dùi mài kinh sử để đỗ đầu các kì thi. Tuy nhiên,học giỏi, tài cao hiểu biết hơn người nhưng con đường khoa cử của ông rất lận đận, mãi đến năm 41 tuổi (1819), ông mới thi đậu Giải nguyên và được bổ đi làm quan.

29 năm làm quan của ông trải qua 4 triều vua, 6 lần thăng giáng, hơn 50 lần đổi chức. Nhưng với tài năng và đạo làm quan, làm người của mình, lúc nào ông cũng giữ được bản lĩnh, dốc lòng dốc sức lo cho dân.

Với thành quả của công cuộc chiêu dân lập ấp, khẩn hoang ở vùng đất Tiền Hải – Thái Bình và Kim Sơn – Ninh Bình, đã ghi nhân công lao to lớn của Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ. Những kinh nghiệm về kỹ thuật đào sông, đắp đê, lấn biển , cải tạo đất đai, phục vụ sản xuất do ông khởi xướng đến nay vẫn còn giá trị và được phát huy.

Tiền Hải – Thái Bình là huyện ven biển của tỉnh Thái Bình có tiềm năng rất lớn về nuôi trồng, khai thác thủy hải sản và sản xuất nông nghiệp. Tổng diện tích nuôi trông thủy sản của huyện 5000 ha. Vùng đất đầy tiềm năng này là kết quả của quá trình gần hai thế kỷ chinh phục thiên nhiên do Doanh sứ Nguyễn Công Trứ vâng lệnh Triều đình Nhà Nguyễn khởi xướng, thực thi.

Cách quy hoach và tính toán trong quy hoạch cũng như phương pháp thực hiện của Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ rất khoa học. Ông có chủ trương đào sông đắp thành đường đi dọc từ Bắc xuống Nam ra biển, các con sông đào cùng một lúc phát huy hai tác dụng: Vừa lấy nước bên ngoài về thau chua rửa mặn, vừa áp dụng phương pháp “tỉnh điền” lấy nước thủy triều phục vụ sản xuất và đời sống của người dân.

Từ thực tiễn công cuộc chiêu dân khẩn hoang, đào sông quai đê lấn biển của biệt tài Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ trở một thành kỳ tích đầu thế kỷ 19 và bài học quý báu cho thế hệ sau.

Hệ thống đê sông, đê biển trên vùng đất Tiền Hải – Thái Bình , Kim Sơn – Ninh Bình đang được cũng cố nâng cấp, mở rộng tạo điều kiện tưới tiêu thuận lợi, phục vụ sản xuất, đồng thời hạn chế sự xâm nhập của thủy triều và bão biển. Qua gần 200 năm kể từ khi Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ đảm nhiệm trọng trách tổ chức chiêu dân khẩn hoang, mở đất thành lập nên huyện Kim Sơn, tỉnh Ninh Bình, đến ngày nay đã có 7 lần thực hiện quai đê lấn biển, tạo ra một hệ thống đê điều liên hoàn khoa học và hiệu quả.

Dưới sự lãnh đạo tài tình, quyết đoán của Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ lại được nhân dân sát cánh ủng hộ, thực hiện vùng đất ven biển Tiền Hải (Thái Bình) và Kim Sơn (Ninh Bình) hoang vu lầy lội trở thành làng xóm trù phú. Hiện nay được các thế hệ sau tiếp tục phát huy.

Khu lăng mộ Uy Viễn Tướng công Nguyễn Công Trứ ở huyện Nghi Xuân (Hà Tĩnh)

Không chỉ có được thành quả trong công cuộc chiêu dân khẩn khoang mà ông còn là người có công lớn đưa làn điệu ca trù của giáo phường Cổ Đạm - Nghi Xuân lừng danh trên cả phương diện nội dung nghệ thuật và hình thức diễn xướng. Ngày nay, hát ca trù trở thành một nét đẹp sinh hoạt truyền thống được duy trì thường xuyên trong đời sống văn hóa tinh thần của nhiều địa phương trong cả nước và ca trù Việt Nam đã được Tổ chức UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể thế giới.

Với những công lao và đóng góp to lớn trên nhiều phương diện, tên tuổi của Uy Viễn Tướng công Nguyễn Công Trứ đã lưu danh cùng sử sách. Để tưởng nhớ công lao chiêu dân, khai hoang, lập làng, phát triển kinh tế, xã hội trên những vùng đất mới, các làng xã ở Kim Sơn (Ninh Bình), Tiền Hải (Thái Bình) đã lập đền thờ, tôn ông làm Thành hoàng. Cùng lưu danh ông với non sông, trên quê hương Nghi Xuân, Hà Tĩnh đã xây dựng quần thể Khu di tích Nguyễn Công Trứ. Khu di tích được xếp hạng Di tích Lịch sử cấp quốc gia vào năm 1991 và hiện đang được tu bổ, tôn tạo.

Năm 2018 - nhân Kỷ niệm 240 năm ngày sinh và tưởng niệm 160 năm ngày mất Uy Viễn Tướng công Nguyễn Công Trứ, tỉnh Hà Tĩnh đã tổ chức nhiều hoạt động thiết thực, tưởng nhớ, tôn vinh những công lao đóng góp to lớn của ông đối với lịch sử - văn hóa dân tộc; qua đó giáo dục truyền thống văn hóa, bồi dưỡng, nâng cao lòng tự hào dân tộc cho các thế hệ; động viên toàn xã hội tích cực bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa gắn với phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, của đất nước.

Nhân dịp kỹ niệm 240 năm ngày sinh, 160 năm ngày mất của Uy Viễn Tướng công Nguyễn Công Trứ và huyện Nghi Xuân đón nhận bằng công nhận huyện nông thôn mới của Chính phủ, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ cùng đoàn lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh, huyện Nghi Xuân đã đến dâng hương tri ân, tưởng nhớ và báo công trước mộ của cụ 

Đặc biệt trong dịp kỹ niệm 240 ngày sinh, 160 ngày mất của cụ cũng là dịp huyện Nghi Xuân (Hà Tĩnh) vinh dự được đón nhận bằng công nhận huyện nông thôn mới của Thủ tướng Chính phủ. Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ cùng đoàn lãnh đạo tỉnh Hà Tĩnh, lãnh đạo huyện Nghi Xuân cũng đã thắp hương tưởng niệm, báo công trước khu mộ của cụ.

Trước anh linh của Uy viễn tướng công Nguyễn Công Trứ, Phó Thủ tướng Chính phủ và đoàn nguyện hứa quyết tâm, nỗ lực, phát huy truyền thống yêu nước, tiếp tục nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng, phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân, huy động mọi nguồn lực, đẩy mạnh công cuộc đổi mới, xây dựng đất nước, quê hương ngày càng giàu mạnh, văn minh...

Tự hào về những đóng góp to lớn của Nguyễn Công Trứ, Đảng bộ và Nhân dân Hà Tĩnh đã và đang phát huy tích cực các giá trị di sản văn hóa để xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh, xứng đáng với công lao của Uy Viễn Tướng công - người làm rạng danh non sông.

Quang Toản

 

Chia sẻ:

Các tin khác