Hotline: 0913.842.499 | Liên hệ quảng cáo: 0943.857.078 | Email: tapchitrian@gmail.com

Tìm kiếm, quy tập

Nơi có các chiến sĩ trung đoàn 1 bộ tư lệnh B5 hy sinh

Cập nhật lúc 12:52 06/02/2019

Thiếu tướng Võ Chót, nguyên trung đoàn phó, Tham mưu trưởng Trung đoàn 1; Trung đoàn trưởng trung đoàn 3 và Sư đoàn trưởng Sư đoàn 324 thân mật tiếp tôi. Vị tướng già đã từng một thời chinh chiến tại chiến trường khu 5 ác liệt, bồi hồi nhớ lại các đồng chí của mình đã cùng nhau vào sinh ra tử . Ông luôn trăn trở về việc đi tìm đồng đội của mình đã hy sinh. Ông kể với tôi về một chiến dịch mà đơn vị ông tham gia. Nơi xảy ra các trận chiến đấu ấy, có các cán bộ chiến sĩ của ông đã hy sinh và đang nằm lại tại đây.

Chiến dịch thọc sâu

Cuối năm 1967, Trung đoàn 1 thuộc Bộ Tư lệnh B5 được đồng chí Đàm Quang Trung - Tư lệnh Sư đoàn giao nhiệm vụ hành quân thọc sâu 120 km từ Vĩnh Linh vào thành phố Huế tham gia chiến dich Mậu Thân. Trung đoàn trưởng Tư Duyệt, Chính ủy Nguyễn Đàm nhận lệnh tại Sở chỉ huy Trung đoàn (xã Vĩnh Chấp, Huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị).

Giáp Tết trung đoàn  hành quân , từ Vĩnh Linh vào bờ bắc Sông Hương, đông thành phố Huế. Đoạn có địch, khoảng 100km từ nam Sông Bến Hải vào Bắc Sông Hương.  Đoạn từ Thuận Hóa đi Thạnh Phước, địch ken dày ở vùng đồng bằng hai tỉnh Quảng Trị và Thừa Thiên, bao gồm ấp chiến lược Bão An các quận lỵ, các đoàn Phượng Hoàng, thám báo, tề điệp. Lực lượng cơ động có Sư đoàn 1 Sài Gòn, Sư đoàn thủy quân lục chiến số 3 Mỹ có hai cảng Cửa Việt và Mỹ Thủy … Đơn vị phải đi qua 5 huyện Gio Linh, Triệu Phong, Hải Lăng (tỉnh Quảng Trị), Phong Điền, Quảng Điền (tỉnh Thừa Thiên) cán bộ và du kích nằm vùng dẫn đường cho đơn vị, lương thực địa phương cung cấp dọc đường, vũ khí ngoài có số được cấp, đơn vị vừa đi vừa đánh địch lấy của địch đánh địch. Súng cực nhanh thay AK – CKC, súng B40-41 thay bằng súng M79 và M72 của địch. Chiều 30 tết bắt đầu từ Vĩnh Linh xuất phát, tối 30 vượt sông Cửa Tùng. Đêm 31.1 (tức đêm giao thừa) đến bắc sông cửa Việt thì vừa sáng mùng 1 tháng 2. Đêm 1 tháng 2 toàn đơn vị biết cuộc tấn công và nổi dậy bắt đầu đêm giao thừa. Đơn vị đang hành quân giữa bãi cát mênh mông thì bị lộ, pháo bắn dồn dập đội hình ùn tắc tại cầu Lâm Xuân. Lúc này thương vong tổng hợp từ các đơn vị báo cáo lên đến 50 đồng chí. Ngày 4 tháng 2; tiểu đoàn 1 gặp tiểu đoàn thủy quân lục chiến số 3 của Mỹ đánh cả ngày ta hy sinh và bị thương 100 đồng chí nữa. Tại Lâm Xuân Đông toàn trung đoàn đã tập kết vào bờ bắc sông Cửa Việt. Kết thúc thời gian thọc sâu gần 4 tháng  và trụ lại Bắc Huế, Trung đoàn Bộ binh 1, đánh gần 100 trận lớn nhỏ ở cấp đại đội và tiểu đoàn phá hết các ấp chiến lược dọc đường đi, làm tan rã hàng ngàn địch xây dựng được chính quyền cách mạng ở làng, xã; thu 350 súng các loại bắn rơi, hỏng 75 trực thăng, bắn chìm 32 tàu xuồng, ca nô ở sông Hương, đoạn Thuận Hóa đi Thạnh Phước phá 7 khẩu pháo 105 Ly.
Kết thúc chiến dịch Quân khu Trị Thiên tặng 16 chữ vàng “kiên cường, dũng cảm, bền gian, chiến đấu, tấn công liên tục, tự lực, tự cường” được Mặt Trận dân tộc miền Nam Việt Nam tặng Huân chương chiến công hạng nhất.

Điều trăn trở

Thiếu tướng Võ Chót khuôn mặt chợt trở lên xa vắng, giọng ông trầm xuống : Vấn đề nan giải nhất là chính sách thương binh, tử sỹ, đây là vấn đề vô cùng khó khăn. Bây giờ cán bộ, chiến sỹ còn may mắn sống sót cần có trách nhiệm nhớ lại chỉ dẫn nơi mai táng anh em tại các làng để đồng đội và gia đình so sánh với giấy báo tử , để tìm mộ. Tôi người trong cuộc thọc sâu này và nhớ một số nơi chôn cất các liệt sĩ của Trung đoàn 1(e1) (d1, d3 và c14, 15, 16, 17 và 18). Tính theo thời gian thì các liệt sỹ hy sinh ở các địa bàn như sau:

Thời gian từ 31/1 đến 2/1968 thì ở các nghĩa trang, Gio Linh, Triệu Phong, Hải Lăng, Cam Lộ, và nghĩa trang quốc gia Đường 9, đội quy tập đã đưa vào rồi. Nếu d2 thì nghĩa trang Trường Sơn và Gio Linh, Cam Lộ vì d2 còn bao vây Cồn Tiên.
Cuối tháng 2 đầu tháng 3 năm 1968 các đơn vị nói trên thì liệt sĩ mai táng ở nghĩa trang Triệu Phong, Hải Lang vì đánh nhau 6 thôn Da Đẳng, Long Quan, Linh Yên (xã Triệu Trạch). Tháng 03 ở An Hưng (trạm phần Trung Đoàn), trận Nho Lý.
Tháng 3 ở Hải Lăng, Phong Điền, nghĩa trang km29 Đường số 1 có 3.568 mộ, mới tìm được tên 1.200 mộ. Nghĩa trang này chủ yếu Trung đoàn 1, Sư đoàn 324; các trận đánh Phong Sơn, Quảng Điền và chia cắt sông Hương suốt 3 tháng 3, 4, 5 năm 1968.
Tháng 6, 7, 8 Nghĩa trang Phong Sơn là chủ yếu là liệt sĩ tham gia các trận đánh ở giáp ranh, như Thanh Khê, An Hướng, 416.
Bản thân thiếu tướng Võ Chót hàng năm vẫn tổ chức đồng đội của mình đi tìm liệt sĩ của đơn vị. Qua bài viết này vị Thiếu tướng già cũng mong các đồng đội cùng đơn vị cùng nhau đi tìm hết liệt sĩ về để khi về gặp đồng đội  ở nơi cực xa cũng mát lòng ./.

Đỗ Minh Triết

Chia sẻ:

Bình chọn: (0 Lượt bình chọn)

Ý kiến bạn đọc (0)

Các tin khác