Hotline: 0913.842.499 | Liên hệ quảng cáo: 0945.789.363 | Email: tapchitrian@gmail.com

Văn hóa - Văn nghệ

Ghi nhận từ một khu di tích

Cập nhật lúc 10:26 19/10/2016

Uy nghiêm, trầm mặc, yên tịnh xen lẫn nét hoài cổ, đó là cảm nhận chung cho những ai có dịp đến thăm Khu di tích (KDT) lịch sử cấp quốc gia “ Khu ủy Sài Gòn – Gia Định” hiện đang tọa lạc tại xã Tân Phú Tây, huyện Mỏ Cày ( nay là huyện Mỏ Cày Bắc, tỉnh Bến Tre).

Nhà trưng bày

Ông Võ Văn Út, 90 tuổi nhưng trí nhớ còn rất tốt khi kể về KDT này trong khoảng thời gian đánh Mỹ - Ngụy “…hồi đó khu vực này âm u lắm, toàn là dừa ăn trái, dừa nước,đi lại chủ yếu là xuồng ghe do nằm gần sông Cái. Việt cộng “nằm vùng” ở đây rất an toàn do tụi lính ít dám bén bảng càn vô đây…”

Hướng dẫn chúng tôi tiến vào KDT xanh mượt bóng dừa, ông Út kể thêm: Hàng năm có rất nhiều cán bộ cách mạng đã từng sống, chiến đấu tại đây tìm về để thắp hương tưởng nhớ đồng đội cũ, nhớ lại những cuộc chiến đấu thật gian khổ, thăm lại chiến trường và những người dân đã một thời chở che cho cán bộ hoạt động năm xưa.

Khu tưởng niệm

Bà Lê Thị Ni, 86 tuổi, ngụ xã Thành An, huyện Mỏ Cày Bắc xúc động nói “…hồi anh Sáu Dân còn sống, mỗi lần về thăm KDT này đều giành thời gian thăm hỏi bà con xung quanh rất thân tình, người dân nhớ hoài cái ông “thủ tướng” rất bình dân, giản dị lúc nào cũng cười…”.

Năm 1968 cuộc tổng tiến công và nổi dậy xuân Mậu Thân thắng lợi, làm thay đổi chiến lược toàn cầu của Đế Quốc Mỹ, “chiến tranh cục bộ” bị phá sản hoàn toàn. Nich-xơn thay Giôn-xơn làm tổng thống và đã đưa ra chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” với quyết tâm “bình định cấp tốc”, đẩy mạnh chiến tranh xâm lược ở miền Nam Việt Nam. Chiến trường miền Nam trở nên khốc liệt.  Các vùng căn cứ  cách mạng ven đô Sài Gòn như Củ Chi, Sông Bé, Đồng Nai…  liên tục bị đánh phá ác liệt hơn bao giờ hết. Căn cứ Khu ủy  Sài  Gòn – Gia Định  - cơ quan đầu não chỉ đạo cuộc đấu tranh chống Mỹ ngụy ở khu vực Sài Gòn – Gia Định đóng tại Củ Chi  gặp nhiều khó khăn. Trước tình hình đó, vào tháng 8/ 1968, Thường vụ Trung ương cục miền Nam quyết định chuyển hướng hoạt động, chuyển hướng tổ chức để bảo tồn cơ sở.Từ đó căn cứ Khu ủy mới được xây dựng tại xã Thành An và Tân Phú Tây, huyện Mỏ Cày, Bến Tre với mật danh là Y4 hay T4.

Văn Bia

Căn cứ có địa hình hiểm trở tọa lạc trên 2 xã là vùng giải phóng liên hoàn nhau. Nơi đây kênh rạch đan xen, rừng dừa bạt ngàn, rừng cây Mua rậm rạp nối tiếp nhau làm thành một hàng rào che chắn phía ngoài. Một thuận lợi khác là Mỹ  – Ngụy không thể càn quét bằng xe cơ giới, thiết giáp, cũng không thuận lợi cho trực thăng đổ bộ. Căn cứ  được xây dựng trải dài  trong các khu vườn  liên tiếp nhau. Các du kích địa phương đã xây16 hầm nổi và 14 hầm bí mật là những ống cống kín làm bằng cát, đá, xi măng  được chôn vào lòng đất, dùng làm nơi trú ẩn khi có  nguy hiểm. Hầm nổi nằm trên mặt đất được xây dựng kiên cố, có khả năng chịu đựng pháo 105 ly. Hầm sâu 0.5m làm bằng thân dừa cắt đoạn kết lại vừa làm vách vừa làm nóc. Bên ngoài là lớp đất dày, mái lợp tranh hoặc được ngụy trang bằng đất phía trên là cây cối.  Các hầm nổi là nơi ở, làm việc, hội họp đặc biệt còn có một hầm được đặt tên là “ Nhà hạnh phúc ” của các đôi uyên ương là du kích mới kết hôn. Khoảng tháng 7/1969, Khu ủy Sài Gòn- Gia Định do đồng chí Võ Văn Kiệt làm bí thư, hai phó Bí thư là đồng chí Trần Bạch Đằng và Mai Chí Thọ (Năm Xuân) .Đến tháng 10/1970 địch phát hiện và tấn công liên tục, khu ủy Sài Gòn – Gia Định quyết định chuyển về Đồng Tháp tiếp tục hoạt động.

Sau ngày miền Nam giải phóng, năm 1997 KDT đã được khôi phục sau thời gian bị tàn phá của chiến tranh. Công trình được xây dựng trên khu đất có diện tích 2 ha với 12 hạng mục gồm nhà làm việc, khu trưng bày, hầm trú ẩn, ba hầm bí mật... mà các đồng chí lão thành cách mạng như Võ Văn Kiệt, Mai Chí Thọ, Trần Bạch Đằng từng trú ẩn, hội họp và chỉ huy cuộc kháng chiến chống Mỹ từ những năm 1960. Công trình có tổng vốn đầu tư 18 tỉ đồng, trong đó gần 10 tỉ đồng do Thành đoàn TP.HCM vận động, đóng góp. KDT này đã được Bộ Văn hóa Thông tin ra quyết định công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia vào ngày 23/12/1995. Hiện nay KDT là nơi tổ chức thường xuyên các hoạt động dã ngoại, về nguồn, nói chuyện truyền thống, là nơi giáo dục truyền thống cho lớp trẻ về truyền thống đấu tranh của Khu Ủy Sài Gòn – Gia Định trong tháng ngày gian lao, anh dũng góp phần giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Trương Thanh Liêm

 

Chia sẻ:

Ý kiến bạn đọc (0)

Các tin khác