Hotline: 0913.842.499 | Liên hệ quảng cáo: 0945.789.363 | Email: tapchitrian@gmail.com

Văn hóa - Văn nghệ

Truyện ngắn: Quê ngoại xa mờ sương

Cập nhật lúc 11:33 12/02/2018

Gió ngoài lòng hồ sông Đà thỉnh thoảng thốc vào sườn núi từng cơn nghe ù ù, tưởng chừng Ải Lậc Cậc (*) thở dài làm những lùm cây thâm thẫm xa gần rì rào xào xạc, như muốn chùng chình kéo dài thời khắc chập choạng bí hiểm. Vệt ráng đỏ ối tựa máu rỏ trên nền trời vàng pha loang lổ, như nét vẽ rối điểm đường viền tía đang lưu luyến nán soi mình trên sông nước, làm ánh lên một vùng hồng rực, mặc màn sương đen ngày càng đặc. Con gà treo trên cây giật mình cất tiếng gáy kéc ke ke. Quen bốn bề rừng rậm, mặt trời trốn xuống núi là bóng đêm sập buông, những vì sao le lói mọc lên, tịch mịch và đơn điệu, con gà Mèo ai mới cho ông bà tôi sáng nay, chắc không phân biệt được thời gian kỳ lạ nên đã bị nhầm.

 - Đây là thời khắc ma quỷ đi tuần. Xưa, ráng đỏ xăm soi thác nào, y rằng chỗ đó một vài người nộp mạng! Ông nội tôi trầm ngâm bảo thế.

Tôi im lặng ngắm ông và chờ nghe những điều huyền bí của mảnh đất mà tôi gọi là quê quán. Ông cởi trần, phô cơ thể to bè, vâm váp như khúc gỗ tạy. Bởi làn da rám nâu hơi nhăn nheo làm nổi những đường gân to như con đỉa đui xanh mờ khi ông đưa cả hai tay lên gãi cái đầu lún phún những chân tóc bạc. Tôi từng nghe về chuyện nhầm trời mây, sông nước vùng này mà phi công Mỹ điêu luyện thế vẫn đã đâm sầm vào núi. Lúc đó có cái ráng đỏ tai quái như này không? Dãy U Bò cao ngất bên dòng sông Đà hung hãn với những cái thác mới nghe tên đã sởn gai người. Nghĩ vậy nhưng tôi không biết mở lời thế nào, sợ làm đứt quãng dòng hồi tưởng đang dần hiện trong cái đầu chuôi vồ bướng bỉnh mà khi bí điều gì ông thường đưa cả hai tay lên cào xước ngược.

Trong nhà, Ngần ngồi đấm vai và thủ thỉ hỏi bà rằng ngày xưa ông cháu (Ngần cứ mặc định thế) yêu bà nhiều lắm phải không? Bà tôi liền vanh vách phô:

- Ồ! Ta không biết đâu. Nhưng ta thì có yêu lại nhiều đấy cháu dâu ạ! Vắng anh Nhạ mấy hôm, ta như ủ lửa trong bụng, cồn cào lắm. Tối khuya cũng không ngủ được, cứ cố nhắm mắt lại thì nó lại hiện ra, gần lắm, ta quàng tay ra ôm mãi. Lần nào cũng giật mình tiếc nuối rồi khóc thầm. Nhớ lắm. Nhớ mãi cái tối hẹn đến bảo phải về ngay căn cứ nhận lệnh. Anh ngớ người, hốt hoảng run bắn lên, ú ớ không nói thành lời khi ta vít đầu anh xuống, tai anh sát với miệng mình để nghe lời yêu ta nói thầm rồi bất ngờ cắn một cái. Nói gì đi! Sao thở mạnh thế! Trước mới nghe lời ngọt ấm như gió thoảng trong nắng mai từ cái miệng lúc nào cũng tươi như hoa ta đã vui rồi, lòng đã rộn ràng như hoạ mi hót ở trong rồi. Nay cái miệng xinh ấy gần quá, thơm tựa mùi mật ong mùa hoa Sơn tra (**). Trào dâng trong ta niềm khát khao nếm thử. Anh bối rối ngượng nghịu càng làm ta rạo rực rồi bạo dạn hơn. Ta rùng mình kêu lạnh khi thân thể nóng bừng bắt anh xiết chặt, ta âu yếm nắm bàn tay bỡ ngỡ đến lóng ngóng của anh mà dẫn dắt, đưa đẩy. Đang lâng lâng dịu ngọt thì bỗng nghe rắc.. bịch tiếng cành cây gẫy cùng lúc như tiếng rơi xuống đất của con thú ăn đêm bị xảy chân. Anh vội ấn ta nằm xuống, lăn vòng qua rồi nghểnh đầu nghiêng ngó. Trong tiếng u u muôn thủa có tiếng lào xào rích rích vọng lại. Anh thì thầm hình như ta bị theo dõi. Ta cười. Chồn sóc trao tình đấy anh, mùa động dục rồi mà. Đoạn quàng tay lên vít đầu anh xuống bầu ngực mình cương cứng nóng râm ran. Anh vội gỡ tay và dắt ta dậy, dứt khoát dẫn ta về, dù lúc đó lòng ta háo như đất nương mới đốt, khát mưa vô cùng.

Tôi giật mình hoảng hốt. Trai gái thời xưa cũng lãng mạn vậy a, bất chấp khác lạ về sắc tộc, văn hóa, tập quán? Tình yêu tiền bối mình hồi ấy cũng có tiếng nói riêng, thầm kín mà bạo liệt dâng hiến không hề tính toán ư? Sao thấy bảo chỉ do người lớn sắp đặt?. Tự nhiên tôi lo sợ, thoáng xâu chuỗi các sự kiện thầm nghĩ bụng nhỡ biết đâu ông bà đã trót có gì với nhau. Hoang mang quá. Nếu vậy thì ôi thôi tôi và Ngần chẳng cùng chung dòng giống đó ư? Trời ơi! Sao số phận chúng tôi lại trớ trêu như vậy chứ?

Tôi run thật sự, răng va nhau lập cập, hình ảnh những lần chúng tôi mê mải say đắm nhau loang loáng hiện trong đầu…

Ông nội tôi thong thả nạp thuốc vào nõ điếu ục to cỡ cổ chân, ngón tay giữa nẹn mồi thuốc chặt lại rồi mới châm lửa bằng cái đóm pơ mu. Ông cứ tay điếu, tay đóm và mắt liu riu nhìn ngọn lửa cháy tịnh không chút khói đen nào bay lên, cũng không có tý tàn nào rơi xuống, như pho tượng sống. Bỗng sực nhớ ra điều gì, ông dùng ngọn lửa vẫy vẫy tôi lại rồi mới cặm cụi hút. Thú thực, tôi chúa ghét người hút thuốc lào bởi cái mùi khai của nước điếu khi lỡ tay đánh đổ; chứ còn ngồi gần để hưởng thụ khói thuốc chắc đây là lần thứ nhất. Bởi vậy, khi ông bắt đầu rít thì tôi cũng hít một hơi dài, sẵn sàng chịu đựng. Trời ạ! Khi tai tôi ong ong, ngực đã tưng tức, hết cả ô xy ở buồng phổi rồi mà chưa thấy ông tôi phả khói. Hơi ông dài hơn cả sỹ quan thường trực là tôi. Bái phục thật! Hút xong, ông nuốt trọn hết vị hương thơm hắc, cay nồng vào tận gan ruột, rồi mới ngửa cổ lên, khoan thai thả lên giời một bụm khói mầu trắng đục. Trời tối đen nên tôi nhìn rõ là nó đặc xoắn xuýt chán rồi mới tở dần ra, lững thững bay lên tản vào hư vô. Nhìn ông ngồi bệt, lưng và đầu dựa vách, tay chống vào miệng ống điếu, tư thế rất vững trãi, đôi mắt mơ màng, xa xăm lắm, tôi nghĩ thầm chắc hồn vía ông đã theo làn khói kia chu du ngược vào chiều không gian thứ tư đó chăng? Thời gian sao trôi chậm thế. Tôi hít hơi lần thứ hai, thứ ba, sẵn sàng đón nhận điều lo sợ tồi tệ nhất làm ông rất khó nói.

Ông thở ra nặng nhọc: Cứ tưởng chôn được nó đi rồi!

- Ông bảo gì ạ. Chôn cái gì hả ông?

- Đó cũng là cái ngày ráng đỏ úa như máu soi mình trên thác Hin Phá lúc nhá nhem như hôm nay. Ông nội tôi như đã trở về được cái thời khắc đáng nguyền rủa cách đây hơn một hoa giáp (60 năm) rành rọt kể:  Quá trưa sau đó vài hôm, cả bản  rụng rời nghe tin dữ. Tổ công tác bộ đội Nhạ bị phỉ phục kích bắn chết ở bên kia sông. Ông được cử ở lại phụ trách tổ du kích, lúc đau thương ấy, phải cố giữ bình tĩnh, gọi mấy trai tin cậy nhất đi cướp xác về. Nó đã coi người bản mình là anh em thì nó chết phải làm ma chu toàn cho nó chứ. Có ai sợ không? Im lặng rồi có người khẽ ấp úng. Sợ! Sợ phỉ nó bắn giỏi! Yên tâm, tôi có cách làm nó không bắn được! Nói cứng vậy thôi, chứ ông chưa nghĩ ra kế gì đâu, chỉ biết hạ lệnh mỗi người một nắm cơm ăn đường. Ý nghĩ chợt lóe lên, xuất thần như tia chớp khi Mẩy, (bà cháu đây này) nước mắt ròng ròng chạy đến ông nài nỉ được đi cùng. Cũng lúc đó con gà Mèo ngứa cổ, gióng tiếng lên kéc ke ke. Trời giúp ta rồi. Hay anh Nhạ khôn thiêng dun dủi đó chăng? Ta nghĩ ngay đến bài học anh dạy rồi vững tin bày binh bố trận để lên đường.

- Chắc là …ông bà lại đóng vai hai cô nữ? Tôi lễ phép dò hỏi.

- Không! Lúc đó ông nghĩ phải đóng vai vợ chồng thôi, đi chợ sông say qúa, ngủ đường, giờ mới về tới đây. Còn rượu, còn con gà này, ta nhận nhau làm anh em thôi! Thừa cơ lúc chúng ăn uống thì anh em bò lên cướp xác.

- Tuyệt vời!. Tôi cao hứng vỗ tay đen đét.

Hai bà cháu cũng đã đến ngồi bên hóng câu chuyện đang vào hồi gay cấn, càng làm ông phấn chấn. Ông lại xước ngược các ngón tay trên mái đầu lún phún tóc bạc kéo tận xuống gáy, mấy lần liền vậy như để gỡ hết dung lượng nhớ đã chìm lấp suốt mấy chục năm nay. Vừa đi vừa chạy, vùng tự do thì dễ thôi. Nhưng đến bờ sông là vùng tề, (địch kiểm soát) trời chiều, đò giang không thấy cái nào, cái mệt làm sự hăng hái ban trưa vợi đi nhanh lắm. Ai nấy ngồi bệt xuống đất đưa mắt nhìn ta nửa như dò xét, nửa như chờ đợi. Toàn dân núi cả, trừ ông ra, có ai dám bơi sông Đà, mới nghe nước réo, vãi cả đái rồi? Vài cái tẩu xèo xèo, tỏa mùi thơm ngầy ngậy quen thuộc, quyến rũ lan xa. Đi rừng không có thứ gì lại sức nhanh bằng nó. Đâu như chưa đủ lượt mỗi người một tảo (3 điếu) thì đã nghe lộp cộp tiếng giầy đinh chạy gằn, mọi người hoảng sợ tản ra, giấu vội vào gốc cây khe đá. Hiện ra một tên lính dõng mặc sắc phục, tay dắt đứa con gái nhe nhởn rảo nhanh lại.

- Ồ! Páo! Chào người anh em.! Đúng là Phà (Trời) giúp ta gặp nhau rồi.

 Páo là kẻ chuyên đi kiếm thuốc phiện và gái về cho bọn lính các đồn đã vài lần đổi đạn lấy thuốc phiện cho du kích ta, nếu không khẩu súng chiến lợi phẩm bữa trước chỉ còn độc mỗi một viên đã lên nòng. Anh Nhạ đang gây dựng y thành cơ sở địch vận. Hiểu nhau quá rồi mà, chẳng cần giữ ý nữa. Hắn cười khẩy. Khó gì cái thuyền độc mộc! Và nháy cái mắt tinh quái xéo vào Mẩy lúc ấy đang ủ rũ bên đường. Thằng Nhạ bị cắt mất đầu rồi, chúng nó mang đi Ít Ong lĩnh thưởng được nhiều bạc trắng lắm, lấy thây xác về làm gì nữa? Chúng nó đánh bẫy đấy, gài cả lựu đạn dưới thây cơ. Mới lại 3 thằng phỉ canh giữ tinh ranh như chó sói, bọn mày thoát chết sao được?

Nghe nao núng quá. Hay là thôi, Xôn? Ta… có nên liều lĩnh thế không?

Giữa lúc mọi người đang ngóng cả vào mình, ông thấy rất khó xử, bèn đưa mắt sang Mẩy, hỏi ý đồng chí thế nào. Lúc ấy nói gì bà còn nhớ không?

- Tôi sao quên được. Lúc ấy hỏi mọi người, nếu ai trong chúng ta không may bị chết hoặc bị sa vào tay giặc mà bị đồng đội bỏ mặc, các anh nghĩ sao? Có ai còn nhớ mình đã thề gì không? Và sau phút hùng dũng đó, ta chạy lại van tên lính dõng: Anh ơi, tìm cách giúp em đi. Mùa sau được bao nhiêu phiện em trả ơn anh hết!

- Ừ đúng rồi! Ông tôi đã nối được bộ nhớ quá vãng, hào hứng tiếp lời. Ông thấy mắt nó lóe sáng như con cáo ăn đèn rồi kéo tay ông ra chỗ khác bàn bạc. Càng sống lâu, giờ càng ngẫm ra nhiều điều ngẫu nhiên kỳ lạ. Nếu hôm đó không gặp Páo thì cơ sự sẽ ra sao, hoặc phải quay về, vì quá khó, hoặc là thương vong vì địch quá mạnh, ta lại không mang vũ khí, còn nếu có chuốc cho chúng uống rượu bỏ thuốc mê ngủ li bì đi thì biết đâu ta cũng chết vì mìn khi cướp xác. Ông lại trầm ngâm, như là sự sắp đặt của Phà mới cho ta đem được xác anh ấy về chôn cất chu đáo thế. Nhưng… nhưng ông luống cuống quơ tay tìm cái điếu. Có lẽ ông lại cần lượng nicôtin mạnh trong liều thuốc lào để giải nén nốt lượng thông tin khuất lấp lộn xộn trong bộ não già nua, hay để giữ bình tĩnh, lấy lại tinh thần đang bị xúc động mạnh. Tôi không biết nữa. Nhưng rõ ràng lần này, không khoan thai được, ông bị sặc. Điếu thuốc mất hết ngon, làm ông phải xúc miệng, chạy ra ngoài nhổ đi.  Đành phải để bà tiếp lời.

Tên Páo đốt bó đuốc cháy sáng rực. Nó thuộc thung thổ, tự tin vừa đi vừa gọi to: Cu tỷ (Anh em) ơi! Gái ngoan (của) nhà lên ngủ thăm nhá! Bọn phỉ mừng rỡ nổ súng đì đoàng chào đón. Chỉ ta với Xôn, cả Páo với ả gái xòe là bốn người đi vào, còn thì chọn chỗ nấp. Xôn trong vai thầy cúng. Dĩ nhiên ta với ả gái xòe trong vai gái ngoan đến ngủ thăm. Páo là lính dõng oai vệ dẫn đầu. Ta không hề run, bởi tự nghĩ kiểu gì cũng sẽ có cách giữ thân. Cứ uống rượu thóc ngon với thịt nai khô trước, các giai yêu nhá chị em ta nhẩn nha làm gà. Tên Páo đốt đuốc dẫn Xôn lên cúng ma. Ba tên phỉ sướng rên, chỉ chờ hai người quay lưng là xán đến tán tỉnh, cấu véo. Ôi! Các anh bẩn hết cả bây giờ. Để em làm nhanh còn nhắm nào. Ngoan nào người tình ơi. Ta uốn giọng lả lơi vào vai khá đạt, tay thoăn thoắt con dao xẻ thịt, thi thoảng huơ huơ lên. Cái thằng định cập kè ta thấy thế, lảng vội, chạy ra chỗ có tiếng cười hô hố xen lẫn tiếng rên mơn trớn the thé ngoài chỗ tối. Kệ. Chúng mày ăn nhau đi càng lâu càng tốt nhá, bởi nhìn ra xa thấy  Xôn cầm đuốc cháy sáng, vừa chạy quanh vừa quay mấy vòng, hò hét đuổi tà ma. Chắc đã tháo xong lựu đạn. Đấy là tín hiệu để anh em du kích bò vào, còn bó cây xấu hổ dựng lên làm hình nộm. Ta sướng quá hét ầm lên. Ơi! mọi người ơi! Xong cả rồi. Kỉn (ăn/uống). Kỉn đi!

Khỏi phải nói cuộc ăn uống bốc bải giữa đêm ấy vui thế nào. Bên ta đã thích, đương nhiên, còn bọn phỉ cũng sướng đã đời. Chẳng mấy chốc cái bong bóng trâu đựng rượu nằm lép xẹp. Bọn chúng lăn lóc, đứa nằm đứa ngồi, ngủ li bì sều cả dãi, bẹo không động đậy. Ngoài bờ sông vọng vào tiếng hú dài, chúng ta nháy nhau về. Anh Xôn cuỗm luôn cây súng với tất cả số đạn. Ta đã xách lên một khẩu, thấy anh Xôn xua tay đành bỏ lại, vì thấy đầu ta cũng quay quay như vừa chạy vòng tròn.

***

Chưa bao giờ thấy bãi cỏ xanh bao la mượt mà và phẳng phiu đến thế. Làn gió xuân nhẹ như hơi thở làm những ngọn cỏ dập dìu lả sang nhau tình tứ rồi khe khẽ gật đầu. Chúng cho mình đáp xuống đấy. Hai người dang rộng đôi cánh mềm sà xuống. Sợ cỏ đau, Mẩy lại thu cánh vút lên, làm anh Nhạ ngơ ngác nghiêng cánh liệng vòng chao lên theo. Đôi tình nhân mê mải bay trong bầu trời xanh trứng sáo trong vắt. Dưới kia, dòng sông uốn lượn một đường cong đẹp mê hồn, giữa xanh rờn biển lá mạ non. Họ nghe thấy tiếng rì rào trò truyện của những luỹ tre xanh thẫm bên bờ đê. Đây đó vài ba con bò vàng nâu nhẩn nha gặm cỏ, có chú bê con vừa bú xong nghếch mõm lên cười. Dòng sông hiền hoà, sóng khẽ gợn lăn tăn. Ồi đẹp quá! Nước sông, nước biển giao hoà đấy. Từ thượng nguồn quê em, dòng nước mang tất cả nỗi đau khổ, uất ức, hung dữ lẫn khát khao đổ về mẹ biển. Sau thời gian được mẹ vỗ về, được chơi bời thoả thích với đại dương, những giọt nước ấy ngoan ngoãn ngược sông trở về. Nó có lên được trên em không? Chắc là không! Thế thì trên em mãi mãi khổ à! Không đâu! Có những giọt tinh khôi nhất được bốc lên trời, thành hơi sương theo gió thổi mới lên được, rồi thành hạt mưa xuống rừng núi đấy. Cũng như anh vậy, từ bỏ quê hương lên cứu đồng bào, sẽ không để em khổ đâu? Thật không? Thật mà. Anh trao tình anh cho em đi, đừng để em buồn nữa. Đôi cánh mỏng nhẹ nhàng được gió dở ra, hai đứa cùng lăn êm trên thảm cỏ mịn màng hương thơm dịu, mát tận tim gan. Cỏ mật đấy. Nhạ rút một nõn đưa lên môi Mỷ, ngọt lịm. Đôi môi khao khát cuống quýt quấn vào nhau mê đắm. Đôi cánh lanh mềm cứ dở mãi ra, rải trên thảm cỏ những bông hoa rừng li ti nhiều mầu tươi thắm. Lồ lộ trắng, đen. Quyến rũ, như mời gọi. Hương thơm nức. Thèm khát quá. Không thể cưỡng lại. Nước biển đang ào ạt dâng trào, trẩy vào lòng sông những giọt tinh khôi làm Mẩy rùng mình.

Đoành! Đoành! Nhạ bị bắn chết rồi! Mẩy bừng tỉnh vẫn còn nghe tiếng súng, nhưng không sao mở được mắt. Tỉnh hay mơ? Nhạ bị bắn chết trên bụng mình à? Anh cài then mình rồi, vẫn còn âm ẩm nóng đây ư? Mẩy ưỡn người, quàng tay lên người anh xiết chặt rồi lật mạnh, phắt cái ngồi lên bụng anh, mỉm cười bởi dư vị ngọt ngào còn man mác đầu môi. Thì ôi chao! Mặt Páo cười nhăn nhở. Ớ người nhớ ra tất cả, Mẩy rú lên đổ vật ra, chết lịm.

Ba tiếng súng đó do Xôn bắn chỉ thiên chào vĩnh biệt người chỉ huy, người anh quý mến. Xong quay lại gốc cây, thấy chỉ còn mình Mẩy trần như nhộng bẽ bàng. Xôn chẳng hiẻu gì cả. Mãi sau này khi hai người là vợ chồng, ông mới biết.

- Bố cháu ra đời như thế! Ông ngậm ngùi.

- Trời ơi! Bố. Trời đất quay cuồng sụp đổ.

Bố tôi là liệt sỹ, vẫn còn sống trong ký ức các cựu chiến binh sư đoàn Bông Lau với các trận đánh khét tiếng bi hùng ở “lò vôi thế kỷ” khi tôi chừng bẩy tuổi. Nghe các chú nói, nếu hôm ấy lá quân kỳ bố mang trong người được cắm trên điểm cao xxx thì bố đã được phong anh hùng. Người là con lính dõng ư? Tôi đau xót nấc lên.

VĨ THANH:

Trên góc bàn thờ nhà Ngần có bài vị ông nội gắn ảnh vẽ phóng từ tấm ảnh hệt bức tặng bà tôi. Ông chụp khi học năm cuối Trường Thành Chung (thảo nào tiếng Pháp nói như gió) thì đi kháng chiến. Nhạ là bí danh khi ông ở Chiến khu 99, Bùi ngùi lật giở trang nhật ký đã sậm màu thời gian và trận mạc, trong đó quê bà tôi, trận chống càn được ông ghi vắn tắt 2 dân phu chạy thoát. Diệt 1 lính Phi, thu 1 súng, răn đe 1 hàng binh (mũi tên/ để) hoang mang, tan rã hàng ngũ địch. Tinh thần kháng chiến lên rất cao.

Ông bà tôi, cả dân bản hồi ấy nữa làm sao biết ông Nhạ thoát chết trận phỉ phục kích ở vùng tề, khi tên lính địch vận Páo khăng khăng chính mắt mình nhìn thấy thủ cấp của ông. Bây giờ mới rõ đánh xong Điện Biên, ông là cán bộ tiểu đoàn được cử về Hà Nội học văn hóa trước khi sang Liên Xô tu nghiệp. Cơn sốt ác nghiệt ẩn náu, tích tụ từ những năm tháng rừng sâu, núi thẳm vùng Tây Bắc đã bất chợt quật ngã ông tại gia đình khi tranh thủ về quê cưới vợ. Càng rưng rưng khi biết sự đãi ngộ thời chưa có quân hàm vận dụng có nơi còn bất cập. Ông nội Ngần chỉ được xác định là tử sĩ.

Ông nội bảo ông Páo (nội ruột tôi) tử trận khi quân ta đánh đồn Mo không lâu sau đám ma bộ đội không đầu ấy, thậm chí ông ta không hề biết rạng sáng đêm loạn lạc, uất hận gieo cho người nữ du kích lại thành hình hài để ông nội tôi hết lòng nâng niu, nuôi dậy lớn khôn thành chiến binh quả cảm.

Kính cẩn dâng các ông những nén tâm hương./. 

-----------------------------                                          

 *  Vị thần cai quản khu vực, theo quan niêm dân gian Thái

  ** Táo rừng

Nguyễn Song Hào

Chia sẻ:

Bình chọn: (0 Lượt bình chọn)

Ý kiến bạn đọc (0)

Các tin khác