Hà Tĩnh: Các anh xứng đáng là Anh hùng!

Chiến tranh đã qua đi, nhưng nỗi đau và vết thương chiến tranh vẫn còn đó, biết bao máu xương của cha ông ta đã đổ xuống đem lại thắng lợi vẻ vang, độc lập thống nhất cho đất nước. Thế hệ trẻ hôm nay tự hào về lịch sử đấu tranh dựng nước và giữ nước của ông cha, đặc biệt là trong hai cuộc kháng chiến thần thánh chống Pháp và chống Mĩ.

Hà Tĩnh: Các anh xứng đáng là Anh hùng!

Chiến tranh đã qua đi, nhưng nỗi đau và vết thương chiến tranh vẫn còn đó, biết bao máu xương của cha ông ta đã đổ xuống đem lại thắng lợi vẻ vang, độc lập thống nhất cho đất nước. Thế hệ trẻ hôm nay tự hào về lịch sử đấu tranh dựng nước và giữ nước của ông cha, đặc biệt là trong hai cuộc kháng chiến thần thánh chống Pháp và chống Mĩ.

Những người con hy sinh vì Tổ quốc!

Trạm ba-ri-e thuộc Đền Kịn, Hang Lần, tỉnh Hà Tĩnh, là một trong những địa danh đã đi vào lịch sử kháng chiến chống đế quốc Mỹ cứu nước. Những ký ức hào hùng, những hi sinh mất mát tại đây là một minh chứng cho sự kiên cường bất khuất của quân và dân ta. Trong đó có câu chuyện đầy bi  tráng về 10 lái xe thuộc Xí nghiệp vận tải ô tô 16 đã anh dũng hi sinh tại km số 02 Trạm Ba-ri-e khu vực Đền Kịn, Hang Lần vào tối ngày 23/11/1972.

Đền Kịn, Hang Lần nơi đang thờ 10 liệt sỹ lái xe đã anh dũng hy sinh vì Tổ quốc

Ngày đó, cấp trên giao nhiệm vụ cho Xí nghiệp Vận tải ô tô số 16 điều phương tiện vận chuyển bằng đường bộ vào chiến trường phía Nam. Giám đốc xí nghiệp 16 lúc đó là Anh hùng lao động Trần Văn Thi, đã điều động đội xe 162 và yêu cầu xuất kích lên đường vận tải hàng đặc biệt (40 tấn đạn 130 ly). Đội xe 162 gồm 10 xe (9 xe Giải Phóng, 1 xe Zin 30) do đồng chí Nguyễn Tiến Lũy làm tổ trưởng, xuất phát vào khoảng 17h30 ngày 23/11/1972 (tức ngày 18/01 ÂL), khi đến trạm ba-ri-e Đền Kịn thì được thông báo hết đạn 130 ly nên quay về. Giám đốc xí nghiệp 16 báo cáo đã hết đạn 130 ly nhưng Bộ Chỉ huy khẳng định là vẫn còn 40 tấn đạn loại 130 ly tại khu vực Đền Kịn và yêu cầu đoàn xe tiếp tục thi hành nhiệm vụ được giao. Vì đây là nhiệm vụ đặc biệt phục vụ chiến trường Cồn Tiên - Dốc Miếu, nên bắt buộc đoàn xe phải quay lại vị trí nhận hàng lần 2, lúc này có thêm 1 xe của đội 168 và 1 xe của Công ty ô tô Hà Tĩnh cùng chờ nhận hàng tại trạm.

Khoảng 20 giờ ngày hôm đó khi đoàn xe đang chờ nhận hàng thì bị máy bay B52 ném bom rải thảm, cả đoàn xe bị cháy, các lái xe đã anh dũng hy sinh. Chỉ còn lái xe Nguyễn Xuân Ảnh quê ở Hà Bắc sống sót nhưng cũng bị hất xuống hố bom gây chấn thương thần kinh, nên đến nay ông cũng không còn nhớ được gì. Lái xe Lê Huy Công (SN 1934) quê ở Vân Canh, huyện Hoài Đức, Thành phố Hà Nội cũng may mắn thoát chết và là một trong những nhân chứng sống hiếm hoi trong trận bom B52 hôm đó.

Tuyến đường 18 là con đường chiến lược trong thời kỳ chiến tranh chống Mỹ, điểm xuất phát từ bến phà I, II, III sông Lam, nằm trong quần thể các địa danh lịch sử của một thời chiến tranh ác liệt như: Núi Quyết, Núi Cơm, ngã ba Gia Lách, Đền Kịn, Núi Lần. Đặc biệt là đoạn đường từ km số 2 đến km số 3 thuộc tuyến đường 18 là nơi cất dấu hàng hóa, vũ khí, đạn dược trong hang núi Lần, Đền Kịn, Đình Hát (Xuân Viên) mật hiệu là Y5.

Năm 1972, có trạm ba-ri-e được lực lượng thanh niên xung phong (TNXP) canh gác bảo vệ và bốc xếp hàng hóa, đạn dược để vận chuyển vào chiến trường Miền Nam theo con đường 18, đường 15, Đồng Lộc, Khe Giao nối liền với đường Trường Sơn huyền thoại. Tuyến đường này thường xuyên bị máy bay Mĩ oanh tạc cả ngày lẫn đêm, các đoàn xe vận chuyển hàng hóa, đạn dược phải đi vào ban đêm, không được phép đi ban ngày. Mỗi lần đi qua phà Bến Thủy mỗi người được phát 10 điếu thuốc Thăng Long, 1 gói trà, 2 cái bánh chưng do cửa hàng ăn uống Gia Lách phục vụ. Song đôi khi những món đồ ấy chưa được sử dụng, thì chủ nhân đã phải hy sinh do bom đạn quân thù.

Các anh xứng đáng được Nhà nước truy tặng Anh hùng!

Sau hòa bình lập lại, Công ty Vận tải ô tô số 5 và Ban Liên lạc (BLL) nguyên là những cán bộ chủ chốt của Xí nghiệp vận tải ô tô 16 đã xác minh đầy đủ tên tuổi, quê quán của những lái xe hy sinh vào đêm 23/11/1972 tại Trạm Ba-ri-e đường 18, địa phận xã Xuân Viên, huyện Nghi Xuân (Hà Tĩnh), cũng như gặp gỡ thân nhân của các anh. Công ty đã đề nghị Đảng và Nhà nước truy tặng Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân (AHLLVTND) cho tập thể, cá nhân và xây Đài tượng niệm tại trạm ba-ri-e Đền Kịn, Hang Lần - chính nơi các anh đã ngã xuống.

Ông Trần Văn Thi - Giám đốc xí nghiệp 16 kể lại: "Vì nhận nhiệm vụ đặc biệt nên sau khi làm lễ xuất kích, tôi cùng hai cán bộ hậu cần và thợ sửa chữa của đơn vị đi theo đoàn xe đến địa điểm nhận hàng, nhưng khi đang chờ nhận hàng thì nhận được tin điều động về khu vực cầu Đò Trai, huyện Đức Thọ (Hà Tĩnh) để nhận nhiệm vụ mới, do vậy mà cả ba người may mắn thoát chết trong trận bom B52. Ngay sau khi đoàn xe bị bom B52 đánh, tôi đã đến tận hiện trường cho các lực lượng và địa phương tìm kiếm thi hài mai táng liệt sỹ, cũng như khẩn trương tiếp tục điều động đoàn xe khác để kịp thời vận chuyển vũ khí đạn dược vào chiến trường theo yêu cầu nhiệm vụ cấp trên giao".

Ông Nguyễn Minh Công, nguyên Huyện đội trưởng huyện Nghi Xuân xúc động kể lại: "Hôm đó, lực lượng của chúng tôi làm nhiệm vụ tại hiện trường, lúc đó đoàn xe gồm 10 chiếc bị cháy hết, các lái xe hy sinh thân xác không còn nguyên vẹn, trời lại mưa to, nước và máu lênh láng cả một vùng. Để tìm được thân xác từng lái xe trong đêm chúng tôi phải lấy dây thừng buộc vào chân của nhau đi rà từng lối. Cho mãi đến gần sáng mà vẫn chưa tìm hết, lúc đó chỉ còn thiếu chiếc đầu của một chiến sỹ, ai cũng nóng lòng sợ trời sáng dễ bị oanh tạc trở lại. Đúng như dự đoán, một loạt máy bay lượn vòng qua, mọi người chạy vào hầm trú ẩn thì thấy đầu của lái xe đó ở trong hầm, thật là linh thiêng... Sau này mới biết cái đầu đó là của liệt sĩ lái xe Bùi Văn Tặng". 

Chứng kiến các chiến sĩ hi sinh có ông Lê Duy Chung - Bí thư Đảng ủy xã Xuân Viên; ông Trần Châu Chủ nhiệm Hợp tác xã Phú Lộc, ông Trần Thi cán bộ xã Xuân Viên và toàn bộ dân quân, xã viên của xã Xuân Viên.

Trao đổi với ông Bùi Quang Tụi, nguyên là Cựu Giám đốc xí nghiệp vận tải ô tô 16, ông Tụi tâm sự: "Chúng tôi rất đau lòng khi nghe được 10 lái xe đã hy sinh, cả xí nghiệp không ai cầm được nước mắt, nhưng lúc bấy giờ tất cả đang phải thực thi nhiệm vụ quốc phòng cho nên rời khỏi vị trí được. Vì hiện nay 10 liệt sĩ lái xe đang phải thờ một gian chung với ngôi Đền Kịn, Hang Lần, nên nguyện vọng của các thân nhân liệt sĩ cũng như toàn thể nhân dân đó là mong mỏi Nhà nước xây riêng cho các anh một đài tưởng niệm riêng, sát cạnh bên Đền Kịn"

Ông Lê Huy Hoàng - Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm giám đốc Công ty Vận tải ô tô số 5 cho biết: "Chúng tôi là thế hệ kế thừa truyền thống quý báu của đơn vị. Trước anh linh của các bậc cha ông, Công ty đề nghị Đảng, Nhà nước sớm nghiên cứu hồ sơ để truy tặng tập thể và cá nhân cho 10 liệt sĩ lái xe đã anh dũng hy sinh trong trận Bom B52 tại Đền Kịn, Hang Lần và xây dựng đài Tưởng niệm cho các anh theo như ước nguyện của ngành giao thông vận tải nói riêng và toàn xã hội nói chung".

Tờ trình đề nghị Đàng và Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng LLVT cho các chiến sỹ lái xe đã hy sinh tại Đền Kịn, Hang Lần

Tại Công văn số 294-CV/VPTU, ký ngày 11/8/2016, ông Lê Đình Sơn - Bí thư Tỉnh ủy kiêm Chủ tịch HĐND tỉnh Hà Tĩnh đã có ý kiến chỉ đạo như sau: Đề nghị hoàn chỉnh hồ sơ trình các cấp có thẩm quyền xem xét, công nhận. Ban Thường vụ có trách nhiệm chỉ đạo địa phương, các đơn vị có liên quan của tỉnh phối hợp xác lập hồ sơ theo thẩm quyền.

Mong rằng câu chuyện trên sẽ được Nhà nước cùng các cấp, các ngành quan tâm và sớm truy tặng danh hiệu AHLLVTND cho 10 liệt sĩ lái xe đã anh dũng hi sinh tại trạm ba-ri-e Đền Kịn, Hang Lần và xây Đài tưởng niệm chính nơi các anh ngã xuống để cho thế hệ mai sau biết được mình có cuộc sống ấm no, hạnh phúc như hôm nay là nhờ sự hy sinh to lớn của các tầng lớp cha ông ta đã không tiếc máu xương, sẵn sàng hy sinh để dành lại Độc lập - Tự do và toàn vẹn lãnh thổ cho Tổ quốc.   

Danh sách 10 liệt sỹ đã hy sinh tại trạm ba-ri-e Đền Kìn, Hang Lần bao gồm:

1. Liệt sỹ: Nguyễn Như Công, quê quán: xã Thuận Vĩ, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình

2. Liệt sỹ: Nguyễn Đức Đặng, quê quán: xã Văn Xuân, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc

3. Liệt sỹ: Trần Xuân Hiểu, quê quán: Xã Biển Động, huyện Lục Ngạn tỉnh Bắc Giang

4. Liệt sỹ: Bùi Văn Tặng, quê quán: xã Minh Cường, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội,

5. Liệt sỹ: Nguyễn Tiến Lũy, quê quán: xã Châu Sơn, huyện Ba Vì, Thành phố Hà Nội

6. Liệt sỹ:  An Văn Tuyển, quê quán: xã Ninh Tiến, huyện Gia Khánh, tỉnh Ninh Bình

7. Liệt sỹ: Nguyễn Chí Tùng, quê quán: xã Thạch Hưng, huyện Thạch Hà, tỉnh Hà Tĩnh

8. Liệt sỹ: Cao Văn Tình, quê quán: huyện Diễn Châu, tỉnh Nghệ An

9. Liệt sỹ: Trần Văn Hiền, quê quán: tỉnh Bắc Giang

10. Liệt sỹ: Tiến (chưa rõ họ, xã và huyện) tỉnh Hà Bắc cũ

 

Văn Phú